الشيخ علي الكوراني العاملي
30
فرهنگ موضوعي احاديث امام مهدي ( ع ) ( فارسى )
از ميدان به در برده ، از صحنهى مقابله با اسلام خارج كند . از اين رو در تاريخ ، نقش مهمى از اينان نميبينيم . گروهى از آنان بنو عبد الدار هستند ، كسانى كه سواركاران و جنگجويان قريش بودند و اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) در بدر و احد بيش از ده تن از جنگ آوران آنان را كشت ، كه همگى جزء قهرمانان و پرچمداران قريش بودند . گروهى ديگر بنو مغيره ، كه خاندان رياستمدار از بنى مخزوماند و پس از كشته شدن ابو جهل در جنگ بدر ، ديگر خبرى از آنان نيست . از ميانشان تنها يك جنگجو باقى ماند و او خالد بن وليد بود كه بعدها پسرش عبدالرحمن در خلافت طمع كرد و معاويه وى را كشت . همچنين پس از ابو بكر و عمر ، دوران دو قبيلهى تيم و عدى نيز به سر آمد و فقط اميه و هاشم در صحنه سياسى باقى ماندند . گرچه در منابع حديثى اهلسنت چنان كه گذشت مقصود از آيه تنها برخى از قبايل قريش عنوان شدهاند ، و ليكن در منابع و روايات ما ، رسولخدا و ائمه هدي ( عليهم السلام ) تأكيد دارند كه نه تنها بنى اميه و بنى مخزوم ، بلكه تمامى قريش ، مسئول و پاسخگوى كفران و تغيير نعمت الهى هستند . امام صادق ( عليه السلام ) به عمرو بن سعيد كه از حضرت پيرامون همين آيه سؤال كرد ، فرمودند : « شما در مورد اين آيه چه ميگوييد ؟ پاسخ داد : ما ميگوييم كه آنان دو گروه فاجرتر قريش يعنى بنياميه و بنى مخزوم هستند . حضرت فرمود : بلكه مقصود تمامى قريش است . خداوند به پيامبرش فرمود : من قريش را بر عرب برترى دادم و نعمتم را بر آنان تمام كردم و رسولى برايشان فرستادم ، اما آنان كفران نعمت كردند و فرستادهى مرا تكذيب نمودند . » ( 1 ) در كافى 8 / 345 از امام باقر ( عليه السلام ) روايت كرده است كه فرمودند : « صبح هنگامى رسولخدا ( صلى الله عليه وآله ) گرفته و غمگين بودند ، اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) خدمت ايشان عرض نمود : اى رسولخدا ! چرا شما را ناراحت و محزون ميبينم ؟ فرمودند : چرا چنين نباشم و حال آن كه ديشب در خواب ديدم بنى تيم و بنى عدى و بنى اميه از منبرم بالا ميروند و مردم را از اسلام به قهقرا به
--> ( 1 ) . تفسير عياشى 2 / 229 و نيز ر . ك به كافى 8 / 103